Koniec epoki saskiej

Pod koniec panowania Augusta III grupa magnatów, mając już dość saskich rządów, umyśliła nawet zrzucić króla z tronu i obrać nowego, najlepiej Polaka. Ale ostatecznie z tymi zamiarami zaczekano aż do śmierci Augusta, który zmarł jesienią 1763 roku. Niemal natychmiast zaczęła się walka o tron, ale i o naprawę Rzeczypospolitej. Przystąpiły do niej dwa stronnictwa magnackie. Jedno z nich chciało reform, a drugie uważało, ze są one niepotrzebne. Pierwsze z tych stronnictw tworzyli członkowie rodziny wielkich magnatów Czartoryskich oraz ich przyjaciele i dlatego nazywano je Familią. Do drugiego zaś należeli obrońcy złotej wolności – hetman Jan Klemens Branicki i znany nam już wojewoda wileński Karol Radziwiłł. Przed elekcją, jak zwykle, najwięcej zainteresowania wzbudzali kandydaci do tronu. Czartoryscy zaproponowali swojego krewniaka Stanisława Poniatowskiego. Miał on także poparcie Rosji. Caryca Katarzyna II obiecała nawet pomoc wojskową, aby elekcja odbyła się zgodnie z jej życzeniem. Przeciwnicy początkowo nosili się z zamiarem wybrania jednego z synów zmarłego Sasa, ale widząc, jak są nielubiani przez szlachtę, zaproponowali hetmana Branickiego. Przed elekcją, zgodnie z tradycją, obradował sejm konwokacyjny, Czartoryscy zorganizowali silny związek szlachty- konfederację, zapanowali nad sejmem i przemocą doprowadzili do uchwalenia paru ustaw bardzo pożytecznych dla kraju, Jedna z nich stanowiła, że odtąd liberum veto nie będzie stosowane podczas uchwalania praw odnoszących się do życia gospodarczego. We wrześniu 1764 roku na króla wybrano Stanisława Poniatowskiego, Na sejmie koronacyjnym, który odbył się w Warszawie, a nie w Krakowie, przybrał on imię August, Mimo ze nie cieszył się sympatią szlachty, elekcja przebiegała bardzo zgodnie, bez zwykłych kłótni i protestów, bez krzyków i pogróżek. Nic dziwnego, nad jej spokojnym przebiegiem czuwały prywatne wojska członków Familii i cztery tysiące wojsk rosyjskich.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>