Książęta panują, a możni rządzą

Okres rozbicia na dzielnice to dość niepomyślne lata w dziejach Polski, wypełnione walkami między potomkami Bolesława Krzywoustego, Kraj był osłabiony, a książęta często zwracali się o pomoc do władców państw ościennych. Sąsiedzi czynili wszystko, aby podzielony kraj nie odzyskał dawnej potęgi. Dlatego też spiskowali przeciwko książętom pragnącym zjednoczenia, a przy każdej sposobności zagarniali nasze ziemie. W 1194 roku podczas uczty zmarł nagłe Kazimierz Sprawiedliwy. Kronikarz Wincenty Kadłubek napisał: „[…] wychyliwszy mały puchar, na ziemię upadł i umarł”. Rozpacz, ale i zdumienie zapanowały na dworze krakowskim. Kiedy książę zasiadał do stołu, cieszył się jak najlepszym zdrowiem. Czyżby więc został otruty? Kazimierz zmarł młodo, a jego dwunastoletni syn Leszek nie mógł jeszcze zastąpić ojca, dlatego przez kilka lat władza spoczywała w rękach możnych, opiekunów młodzieńca. Była to tak zwana regencji. W tym czasie Mieszko Stary podjął próbę powrotu na tron. Udało mu się to, lecz na krótko. I rym razem jego panowanie skończyło się wygnaniem. W 1202 roku objął rządy Leszek zwany Białym, gdyż był jasnym blondynem. Panował przez dwadzieścia pięć lat jako książę zwierzchni, ale w 1227 roku został zamordowany, Zginął dlatego, że dążył do utrzymania pod swoją władzą wszystkich ziem polskich. Jakie by!y okoliczności jego śmierci? Książę Leszek przeżywał ogromny niepokój, widząc, jak ziemie polskie są rozdrapywane przez sąsiadów, jak książęta śląscy oddają się pod opiekę cesarza, ą nierozsądni Piastowicze walczą między sobą. Doszło do tego, że nawet dawni urzędnicy książęcy pragnęli mieć własne dzielnice, Właśnie taka sytuacja zaistniała na Pomorzu Gdańskim, które było przecież częścią dzielnicy senioralnej. Walki synów Krzywoustego utrudniały utrzymanie jej w całości. Ponieważ każdy książę chciał zawładnąć stołecznym Krakowem, mniej troszczono się o Pomorze Gdańskie, gdzie do dużego znaczenia doszedł urzędnik księcia zwierzchniego Sambor, Jego potomek, Świętopełk, ogłosił się księciem Gdańska i wcale nie zamierzał uznawać nad sobą władzy Leszka Białego, Leszek postanowił ukarać zdrajcę i zorganizował przeciwko niemu wyprawę. Po drodze zatrzymał się w Gąsawie niedaleko Żnina, gdzie przybyli również inni książęta piastowscy, by połączyć swe siły przeciwko Świętopełkowi. Z Wielkopolski nadciągnął Władysław Laskonogi – syn Mieszka Starego, a ze Śląska Henryk Brodaty – wnuk Władysława Wygnańca, Po rozmowach wszyscy udali się do łaźni, by zażyć kąpieli przed czekającym ich marszem. Wówczas napadła na nich gromada zbrojnych, mordując każdego, kto znalazł się pod ręką.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>